Karta ewidencyjna obiektu

 

Nr ewidencyjny:

115  

 

Nazwa obiektu:

Stodoła

 

Czas powstania obiektu:
k. XIX w.

 

Adres obiektu:

Okrężna 37C

 

Przeznaczenie pierwotne:

Stodoła

 

Użytkowanie obecne:

Stodoła

 

Krótki opis obiektu:

Stodoła jest niewątpliwie najdłuższym obiektem zabytkowym na terenie Brzostowa. Budynek murowany z czerwonej cegły, nietynkowany z dachem dwuspadowym z dachówki ceramicznej, kalenicowo posadowiony do ul. Okrężnej.
Elewacja zachodnia z cokołem w części przyziemia, wnękami międzylizenowymi sklepionymi łukowato, lizenami, oraz gzymsem podokapowym. Wnęki z wrotami do stodoły szersze i wyższe od wnęk sąsiekowych (z zapolami). Trzy z czterech otworów wrótzamurowane i otynkowane. Wnęka z wrotami przy szczycie płn. zaślepiona blachą falistą. We wnękach przy szczycie płn. wmurowane prostokątne okna z PCV różnej wielkości. Pod gzymsem szereg pionowych, wąskich otworów wentylacyjnych. Podłużne pionowe otwory wentylacyjne we wnękach międzylizenowych zamurowane. Lizeny, sklepienie wnęk i pas pod gzymsem podokapowym skomponowane z cegieł jasnych i ciemnych tworzą swoisty geometryczny ornament. Ściany obu elewacji ankrowane. W połaci dachowej świetliki w środkowej części stodoły, przeciętej w części dachowej schodkowym zwieńczeniem muru.
Szczyt płn. zabudowany pustakami z oknem w części dachowej oraz murowaną dobudówką w części parteru.
Szczyt płd. z cegły zwieńczony schodkowo, z dwoma rzędami z cegły dziurawki oraz dobudowanym w parterze budynkiem gospodarczym z drewna. Budynek z dachem jednospadowym kryty papą.
Elewacja wsch. (od ul. Wojska Polskiego) z cokołem w części przyziemia wąskimi krótkimi otworami wentylacyjnymi pod gzymsem podokapowym oraz w/w gzymsem. Wysokie pionowe otwory wentylacyjne na elewacji zamurowane. Zachowane drewniane wrota przy szczycie płd. i w środkowej części stodoły. Wrota przy szczycie płn. zamurowane pustakami. Ściany ankrowane.
Dwa świetliki w połaci dachowej. We wrotach zachowanych prowadzona działalność gospodarcza nie związana z rolnictwem. Elewację przesłaniają szeregi garaży (blaszaki).

 

Historia obiektu:

Obiekt został oddany do użytkowania w 1891 r. jako skład plonów rolniczych. Do czasu spadku rentowności rolnictwa w Polsce pełnił funkcję stodoły. Obecnie obiekt pełni funkcje magazynowe nie związane z rolnictwem.

Zmiana bryły zewnętrznej (zniszczenia, przebudowa, remonty itp.):

Brak wizerunku historycznego stodoły nie pozwala na porównanie jej z wyglądem współczesnym. Niewątpliwie zamurowanie otworów wjazdowych, wentylacyjnych, oraz zastosowanie stolarki z PCV jest tworem współczesnym, dostosowującym stodołe do pełnienia funkcji pozarolniczych. Z dużym prawdopodobieństwem można przypuszczać, iż budynek przy szczycie płn. był dawniej również stodołą na co wskazują podziały na elewacji tego budynku, zaślepienie szczytu stodoły pustakami oraz brak schodkowego zwieńczenia szczytu.
Wizualizacja obiektu w 2011 r. nie wykazuje istotnych zmian w wyglądzie obiektu.

Uwagi różne:

Problem polega na dostosowaniu składnicy plonów rolniczych do wymogów współczesnej składnicy przedmiotów nie związanych z rolnictwem. Zamurowanie otworów po wrotach, pionowych otworów wentylacyjnych na elewacjach oraz zwieńczenie szczytu płn, można wykonać z cegły nie z pustaków które są tworzywem obcym (nieceramicznym) w stosunku do całego obiektu. Wskazane jest wykończenie zwieńczenia szczytu płn. tak jak szczyt płd.
W planie miejscowym Brzostowa budynek stodoły nie jest oznaczony w rysunku planu jako budynek o wartościach kulturowych oraz stoi na terenie oznaczonym symbolem 95 UC.
95 UC
1. przeznaczenie terenu na usługi komercyjne;
2. teren znajduje się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej „A” - obowiązują ustalenia §5, pkt. 1;
3. obiekty dysharmonizujące należy przekształcić dostosowując je do formy zabudowy historycznej lub zlikwidować;
4. obiekty o walorach kulturowych należy poddać restauracji i modernizacji technicznej w zakresie dostosowania do ich współczesnej funkcji;
5. nową zabudowę należy dostosować pod względem usytuowania, gabarytu, sposobu kształtowania bryły i detalu architektonicznego do budynków sąsiadujących o walorach kulturowych;
6. nieprzekraczalna linia zabudowy w odległości 6 m od 8 KL.
§ 5
Ustala się ochronę zabytkowego układu urbanistycznego Brzostowa wpisanego do rej. zab. nr 973/L z dnia 11.05.1992 r.. Dla zapewnienia właściwej ochrony wprowadza się strefy ochrony konserwatorskiej, w obrębie których obowiązują następujące wymogi :
1. Strefa „A” ochrony konserwatorskiej obejmuje obszar, na którym elementy dawnego układu przestrzennego zachowały się w stanie nienaruszonym lub jedynie nieznacznie zniekształconym. W strefie tej zakłada się pierwszeństwo wymagań konserwatorskich nad wszelką działalnością inwestycyjną, gospodarczą i usługową.
Wprowadza się wymóg konserwacji zachowanych głównych elementów układu przestrzennego.
Wymagane jest dostosowanie nowej zabudowy do historycznej kompozycji przestrzennej w zakresie sytuacji - szczytowego ustawienia domów, skali, bryły, podziałów architektonicznych, proporcji powierzchni muru i otworów oraz nawiązania formami współczesnymi do lokalnej tradycji architektonicznej.
Wymagane jest dostosowanie współczesnych funkcji do wartości zabytkowych zespołu i poszczególnych obiektów wraz z eliminacją funkcji uciążliwych.
W obrębie strefy „A” ścisłej ochrony konserwatorskiej wszelka działalność budowlana wymaga pisemnego zezwolenia S.O.Z.
Wprowadza się wymóg konsultowania i uzgodnienia z S.O.Z. wszelkich działań inwestycyjnych w zakresie:
· budowy nowych obiektów kubaturowych,
· przebudowy, rozbudowy i remontów a także zmiany funkcji obiektów kubaturowych,
· podziałów nieruchomości;
· zmian nawierzchni oraz korekt przebiegów dróg;
· wszelkie prace ziemne wymagają zezwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i zapewnienia badań archeologicznych pod nadzorem S.O.Z.

Bibliografia:

Brak

 

Źródła ikonograficzne:

1. Reprinty map przedwojennego Brzostowa będące w posiadaniu DGP.
2. Zdjęcie lotnicze Brzostowa z lutego 1945 r. - Herder-Institut Marburg 1996 r.

 

Opracowanie karty ewidencyjnej:

tekst: Bogdan Samorek
zdjęcia: Bogdan Samorek
plany i rysunki: Bogdan Samorek
opracowanie strony internetowej: Leszek Nowicki

 

Miejsce przechowywania negatywów:

Wydział Gospodarki Przestrzennej i Architektury
Dział Gospodarki Przestrzennej
Urzędu Miejskiego w Głogowie

 

Data założenia karty:

31 marca 2004