Karta ewidencyjna obiektu

 

Nr ewidencyjny:

113  

 

Nazwa obiektu:

Dom

 

Czas powstania obiektu:
1906 r.

 

Adres obiektu:

Okrężna 31

 

Przeznaczenie pierwotne:

Budynek mieszkalny

 

Użytkowanie obecne:

Budynek mieszkalny

 

Krótki opis obiektu:

Budynek na planie prostokąta, dwukondygnacyjny z zagospodarowanym poddaszem jest jednym z najpiękniejszych zachowanych na terenie Brzostowa. Obiekt murowany i otynkowany, przykryty dachem naczółkowym od strony szczytu zach. i dwuspadowym od str. szczytu wsch. Na elewacji mnóstwo dekoracji sztukatorskich, gzymsy międzykondygnacyjne oraz gzyms podokapowy, okna ze sztukatorskimi obramieniami, parapetami, gzymsami podokiennymi z motywem półkolumny z neoklasycystyczną głowicą, rozbudowany ryzalit z wejściem na elew. płd., zróżnicowana linia dachu oraz lukarny dachowe z oknami świadczą o atrakcyjności obiektu. Budynek odgrodzony od ulicy pasem zieleni i metalowym ogrodzeniem na podmurówce
Szczyt zach. symetryczny z otynkowanym cokołem w części przyziemia, trzema oknami w parterze ze wszystkimi dekoracjami opisanymi powyżej, gzymsem międzykondygnacyjnym, dwoma oknami w części pierwszego piętra które rozdziela balkon z balustradą z kutego żelaza. Na wysokości gzymsu podokapowego pas z ornamentem sztykatorskim który z gzymsem podokapowym tworzy swiosty tympanom w centrum którego znajdują się dwa okna z obramieniem, parapetem zewnętrznym i gzymsem podokiennym. Przy naczółku pozioma rynna zapobiegająca spływaniu wody z naczółka dachu na ścianę szczytu.
Elewacja płd. z prostokątnym ryzalitem w części środkowej budynku. W parterze ryzalitu na ścianie zach. drzwi wejściowe drewniane z naświetlem. Na ścianie płd. dwa, na wsch. jedno okno prostokątne, dwuskrzydłowe z dekoracjami opisanymi powyżej. Od poziomu gzymsu w ryzalicie ścięte narożniki w których znajdują się okna jednoskrzydłowe a ścianie płd. okno dwuskrzydłowe. Ryzalit sięga gzymsu podokapowego i jest przykryty dachem pięciospadowym, przystającym do trójkątnego szczytu wyniesionego do 3/4 połaci dachowej. W szczycie nad ryzalitem eliptyczne okno z dekoracją sztukatorską na elewacji. Po obu stronach ryzalitu w parterze i I p. trzy okna ze wszystkimi dekoracjami opisanymi w tym tekście. Elewacja podkreślona cokolikiem w części przyziemia. gzymsem międzykondygnacyjnym i gzymsem podokapowym. Przy szczycie wsch. linia dachu miękko podniesiona przypomina obudowę wolego oczka. Ta część dachu pokryta blachą ocynkowaną. W polu pod wyniesieniem dekoracja sztukatorska o motywach roślinnych. Poniżej dwa okna prostokątne, dwuskrzydłowe z dekoracjami opisanymi powyżej. W parterze pod gzymsem międzykondygnacyjnym drewniane wrota pełniące najprawdopodobniej funkcję bramy garażowej.
W połaci dachowej po obu stronach szczytu lukarny dachowe z parą okien dwuskrzydłowych, kryte dachem jednospadowym. Brak fragmentów rynny poziomej, na prawo od ryzalitu.
Szczyt wsch. otynkowany przylega do ruiny budynków gospodarczych.
Do elewacji płn. w części parteru, od szczytu wsch. przylega parterowa ruina budynku gospodarczego. W części I p. szereg okien z kratami kutymi oraz dekoracjami opisanymi powyżej. W środkowej części połaci dachowej murowana lukarna w linii elewacji z dwoma okratowanymi oknami jednoskrzydłowymi, przykryta dachem jednospadowym. Duże ubytki tynku i sztukaterii na wszystkich elewacjach.

 

Historia obiektu:

Budynek wybudowany został w 1908 r. Nieznany jest architekt obiektu. Otoczenie budynku zabudowaniami gospodarczymi wskazuje nma to, że był budynkiem mieszkalnym wielorodzinnym lub własnością bardzo zamożnego gospodarza. Obecnie pełni funkcję budynku wielorodzinnego.

Zmiana bryły zewnętrznej (zniszczenia, przebudowa, remonty itp.):

Brak wizerunku historycznego budynku nie pozwala na porównanie go z wyglądem współczesnym. Być może wnęki okienne zaślepione bądź zamurowane na elewacjach. płn. i płd. były niegdyś oknami.
Fotografie z 2011 r. pokazują, iż obiekt poddawany jest remontowi kapitalnemu z zamianą dachówki na blachę dachówkopodobną i stolarki okiennej na nową nie dostosowaną podziałami do historycznej. Z elewacji znikły secesyjne dekoracje sztukatorskie.

Uwagi różne:

Obiekt wymaga narychmiastowych prac ratunkowych w zakresie rekonstrukcji dekoracji sztukatorskich na elewacji które są jeszcze możliwe do odtworzenia. Ponadto budynek wymaga osuszenia i izolacji przeciwwilgociowej części przyziemia, wymiany tynków, stolarki otworowej, zastosowanie właściwego systemu odwodnienia połaci dachowych oraz wymiany dachówki.
W planie miejscowym Brzostowa budynek stoi na terenie oznaczonym symbolem 93 MN/U.
93 MN/U
1. przeznaczenie terenu na zabudowę mieszkaniowo-usługową;
2. teren znajduje się w strefie ścisłej ochrony konserwatorskiej „A” - obowiązują ustalenia §5, pkt. 1, dom przy ul. Okrężnej nr 25 znajduje się w rej. zab. nr 339/L z dnia 02.04.1963 r.
3. obiekty o walorach kulturowych należy poddać restauracji i modernizacji technicznej w zakresie dostosowania do ich współczesnej funkcji;
4. obiekty dysharmonizujące należy przekształcić dostosowując je do formy zabudowy historycznej;
5. nową zabudowę należy dostosować pod względem usytuowania, gabarytu, sposobu kształtowania bryły i detalu architektonicznego do budynków sąsiadujących o walorach kulturowych.
§ 5
Ustala się ochronę zabytkowego układu urbanistycznego Brzostowa wpisanego do rej. zab. nr 973/L z dnia 11.05.1992 r.. Dla zapewnienia właściwej ochrony wprowadza się strefy ochrony konserwatorskiej, w obrębie których obowiązują następujące wymogi :
1. Strefa „A” ochrony konserwatorskiej obejmuje obszar, na którym elementy dawnego układu przestrzennego zachowały się w stanie nienaruszonym lub jedynie nieznacznie zniekształconym. W strefie tej zakłada się pierwszeństwo wymagań konserwatorskich nad wszelką działalnością inwestycyjną, gospodarczą i usługową.
Wprowadza się wymóg konserwacji zachowanych głównych elementów układu przestrzennego.
Wymagane jest dostosowanie nowej zabudowy do historycznej kompozycji przestrzennej w zakresie sytuacji - szczytowego ustawienia domów, skali, bryły, podziałów architektonicznych, proporcji powierzchni muru i otworów oraz nawiązania formami współczesnymi do lokalnej tradycji architektonicznej.
Wymagane jest dostosowanie współczesnych funkcji do wartości zabytkowych zespołu i poszczególnych obiektów wraz z eliminacją funkcji uciążliwych.
W obrębie strefy „A” ścisłej ochrony konserwatorskiej wszelka działalność budowlana wymaga pisemnego zezwolenia S.O.Z.
Wprowadza się wymóg konsultowania i uzgodnienia z S.O.Z. wszelkich działań inwestycyjnych w zakresie:
· budowy nowych obiektów kubaturowych,
· przebudowy, rozbudowy i remontów a także zmiany funkcji obiektów kubaturowych,
· podziałów nieruchomości;
zmian nawierzchni oraz korekt przebiegów dróg;
· wszelkie prace ziemne wymagają zezwolenia Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i zapewnienia badań archeologicznych pod nadzorem S.O.Z.

Bibliografia:

Brak

 

Źródła ikonograficzne:

1. Reprinty map przedwojennego Głogowa będące w posiadaniu DGP.
2. Zdjęcie lotnicze Brzostowa z lutego 1945 r. - Herder-Institut Marburg 1996 r.

 

Opracowanie karty ewidencyjnej:

tekst: Bogdan Samorek
zdjęcia: Bogdan Samorek
plany i rysunki: Bogdan Samorek
opracowanie strony internetowej: Leszek Nowicki

 

Miejsce przechowywania negatywów:

Wydział Gospodarki Przestrzennej i Architektury
Dział Gospodarki Przestrzennej
Urzędu Miejskiego w Głogowie

 

Data założenia karty:

29 stycznia 2004