Karta ewidencyjna obiektu

 

Nr ewidencyjny:

080  

 

Nazwa obiektu:

Dom

 

Czas powstania obiektu:
pocz. XX w.

 

Adres obiektu:

Staromiejska 15

 

Przeznaczenie pierwotne:

Dom mieszkalny wielorodzinny

 

Użytkowanie obecne:

Dom mieszkalny wielorodzinny z handlem i usługami w części sutereny

 

Krótki opis obiektu:

Budynek trzykondygnacyjny z użytkową sutereną i zagospodarowanym poddaszem, murowany i otynkowany, przykryty dachem dwuspadowym z dachówki ceramicznej. Obiekt oddzielony od ul. pasem zieleni. Szczyt płn. i płd. przylega do budynków sąsiednich zabudowy szeregowej tego fragmentu ul. Staromiejskiej. W centralnej części elewacji zach. ryzalit z zespołem wejściowym oparty na dwóch owalnych filarach ze zwieńczeniem eliptycznym wskazuje na modne ówcześnie secesyjne fragmenty budowli. Drzwi wejściowe z eliptycznym obramieniem, są zwieńczone eliptycznym naświetlem. Eliptycznie zwieńczone są ownież duże, zabudowane oknami otwory na wejściem pełniące niegdyś rolę otwarych loggi. Ryzalit w części środkowej przykrywa duży balkon z murowana balustradą z lizenami i wnękami międzylizenowymi. Ryzalit rozszerzony po obu stronach i nadwieszony nad parterem półkoliście łączy się z elewacją. Ta część ryzalitu z parą prostokątnych okien po obu stronach, na każdej kodygnacji, wyniesiona lekko ponad gzyms podokapowy i przykryty dwoma hełmami w formie ostrosłupa o podstawie ośmioboku foremnego. Hełmy kryte dachówką ceramiczną. Środkowa część poddasza, pomiędzy hełmami, wyniesiona ponad kalenicę z oknami w części poddasza i lukarnami dachowymi w formie okien połaciowych, przykryta dachem czterospadowem z dachówki ceramicznej. Okna w parterze, obok zespołu wejściowego, pod nadwieszoną częścią ryzalitu, zwieńczone miękką fantazyjną linią. Poza ryzalitem, para prostokątnych okien przy obu szczytach, na każdej kondygnacji. W części dachowej ryzality z prostokątnym oknem, przykryte dachem jednospadowym. Nad lukarnami trzy niesymetrycznie rozmieszczone okna połaciowe. W suterenie budynku działalność handlowo - usługowa. Okna i drzwi w tej części budynku okratowane. Nad oknami szyldy firmowe na elewacji.
Elewacja wschodnia z niesymetrycznie wkomponowanym w elewację prostokątnum ryzalitem, przykrytym dachem naczółkowym z dachówki ceramicznej. W centralnej części parteru, prostokątne drzwi z naświetlem. Nad drzwiami kolumna czterech okien międzykondygnacyjnych, doświetlajacych komunikację wewnątrz budynku. Wszystkie otwory na tej elewacji prostokątne. Do północnej ściany ryzalitu przylegają na I i II p. dwa balkony z półkolistym narożnikiem oraz miękką kutą balustradą. Środkowa część poddasza wyniesiona ponad kalenicę z oknem i podwójną lukarną dachową w formie okien połaciowych, przykryta dachem czterospadowym z dachówki ceramicznej. Przy szczytach w części dachowej, lukarny dachowe z oknami prostokątnymi, przykryte dachem jednospadowym z dachówki ceramicznej, nad którymi znajdują się lukarny w formie okien połaciowych.

 

Historia obiektu:

Obiekt wybudowany na pocz. XX w. jako jeden z budynków zabudowy szeregowej. ul. Staromiejskiej z elementami modnej wówczas secesji. Nieznany jest projektant budynku. Miejskim radcą budowlanym w okresie budowy obiektu był Wagner.

Zmiana bryły zewnętrznej (zniszczenia, przebudowa, remonty itp.):

Dach budynku ucierpiał podczas pożaru Starówki w marcu 1945 r. Podczas przebudowy powojennej dachu zmieniono hełmy stożkowe na ostrosłupowe. W ryzalitach dachowych przy szczytach zdjęto drewniane okiennice. Zdemontowano również okiennice z okien I i II p. przy szczytach. Po wojnie zniknęły drzewa na chodniku oraz ogrodzenie wzdłuż ulicy Staromiejskiej. Zabudowane oknami zostały loggie na I i II p. w centralnej części ryzalitu na elewacji zachodniej. Kolejnego remontu dachu dokonano w 2002 r. W części połaci zach. i wsch. pojawiły się okna połaciowe, których wcześniej nie było. W roku 2003 r. wymienione zostały na koszt Państwa Krystyny i Czesława Rzepków, główne drzwi wejściowe z zachowaniem podziałów historycznych. Brak wizerunku historycznego elewacji wsch. nie pozwala na szczegółowe porównanie jej z wyglądem współczesnym. Jedyne zachowane ukośne zdjęcie lotnicze z 1925 r. nie wykazuje dużych zmian na tej elewacji.
Fotografia z 2011 r. nie wykazuje żadnych zmian w wyglądzie budynku w porównaniu z wizualizacją wykonaną wcześniej.

Uwagi różne:

Budynek wymaga skutecznego odwodnienia dachu, hełmów wieńczących naroża ryzalitu oraz balkonu na poziomie III p. (na co wskazują zacieki na elewacji zach.), uzupełnienia i konserwacji tynków, wymiany okien z zachowaniem podziałów historycznych, ujednolicenia lub likwidacji okien loggi oraz osuszenia i izolacji przeciwilgociowej części przyziemia.
W planie miejscowym Starego Miasta z 1999 r. budynek nie jest oznaczony jako obiekt o walorach kulturowych, stoi na terenie oznaczonym w rysunku planu symbolem 7 MU.
7.1 MU istniejąca zabudowa pierzejowa:
a) budynek nr 17 przy ul. Staromiejskiej jest obiektem o walorach kulturowych - wszelkie prace budowlane mogą być prowadzone po uprzednim uzyskaniu opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.
W zmianach mpzp Starego Miasta z 2009 r. roku obiekt leży na terenie oznaczonym w rysunku planu symbolem 7.1 MW/U
1.Dla terenu oznaczonego na rysunku planu symbolem 7.1.MW/U ustala się następujące przeznaczenie: zabudowa mieszkaniowo-usługowa o charakterze pierzejowym.
2. Dla terenu o którym mowa w ust. 1, obowiązują ustalenia dotyczące kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu:
1) dla zabudowy istniejącej:
a) adaptacja istniejącej zabudowy mieszkalno-usługowej, dopuszcza się usługi wyłącznie w parterach
b) dopuszcza się przebudowę budynku, w szczególności poddasza przy ul. Staromiejskiej 13, z zachowaniem poziomu podstawy dachu i wysokości kalenicy, gabaryty poddasza dostosować do budynku przy ul. Staromiejskiej 15, z uwzględnieniem planowanej od strony północnej dobudowy plomby (pkt 2)
c) pokrycie dachu dachówką ceramiczną lub betonową
d) zakaz wznoszenia budynków gospodarczych lub garażowych nie związanych z istniejącą i projektowaną zabudową
e) zakazuje się rozbudowy parterów w formie wysuniętej przed frontową elewację budynku
2) dla zabudowy projektowanej (plomba):
a) istniejącą zabudowę należy uzupełnić od strony północnej nowym budynkiem mieszkalno-usługowym, zgodnie z wyznaczonymi w rysunku planu liniami zabudowy
b) nowy obiekt powinien skalą i formą nawiązywać do istniejącej zabudowy
c) dopuszcza się przeznaczenie budynku w całości pod nieuciążliwe usługi
d) istniejącą trafostację przenieść na sąsiednią działke oznaczoną w rysunku planu symbolem 7.2.KS lub wbudować do istniejącego obiektu
3. Dla terenu o którym mowa w ust. 1 obowiązują następujące ustalenia dotyczące obsługi komunikacyjnej - dojazd od strony terenu 138.1.KD-D przez teren 7.2.KS lub ul. Staromiejskiej (124 KD).
Ponadto obiekt chronią ustalenia mpzp Starego Miasta z 1999 r., rozdział II przepisy szczególne § 7:
W granicach określonych w § 1 ust.1 oraz na podstawie ustawy z dnia 15 lutego 1962r. o ochronie dóbr kultury (Dz.U. z 1962r. Nr 10, poz.48 z późniejszymi zmianami) ustala się szczególne warunki zagospodarowania terenu, wynikające z potrzeb ochrony środowiska kulturowego, w tym:
1. Granicę ścisłej ochrony konserwatorskiej, zgodnie z jej oznaczeniem na rysunku planu, w ramach której wszelkie prace budowlane i ziemne mogą być prowadzone po uprzednim zezwoleniu pisemnym Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków,
3. Ochronę obiektów o walorach kulturowych, zgodnie z ich oznaczeniem na rysunku planu, dla których wszystkie działania architektoniczno-budowlane podlegają opinii Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków.

Bibliografia:

Brak

 

Źródła ikonograficzne:

1. Reprinty map i fotografie lotnicze przedwojennego Głogowa będące w posiadaniu DGP.
2. Ikonografia historyczna ze zbiorów Rafaela Rokaszewicza.
3. Werner Bein - "Glogau in alten Ansichten" z 1977 r.- kolorowa pocztówka ul. Staromiejskiej - str. 30
4. Herder-Institut Marburg 1997 - "Zbliżenia - Widoki Głogowa" - str. 71, 74, 83, 127.
5. "Głogów - zarys monografii miasta" pod redakcją Krystyna Matwijowskiego - str. 287.288

 

Opracowanie karty ewidencyjnej:

tekst: Bogdan Samorek
zdjęcia: Bogdan Samorek
plany i rysunki: Bogdan Samorek
opracowanie strony internetowej: Leszek Nowicki

 

Miejsce przechowywania negatywów:

Wydział Gospodarki Przestrzennej i Architektury
Dział Gospodarki Przestrzennej
Urzędu Miejskiego w Głogowie

 

Data założenia karty:

22 grudnia 2003